کلهرود KALAHROD

اسناد تاریخی کلهرود و باغمیران

 

 

  

بسمه تعالی

مجموعه اسناد تاریخی

«باغ میران و کلهرود»

از

سه جز به شرح زیر از نظر خوانندگان گرامی می گذرد.

1- مقدمه شامل:

- نقل قول بزرگان و معمرین باغ میران و کلهرود بعد از سنه 61 ه.ق (شهادت امام حسین (ع) در کربلا معلی) راجع به مهاجرت طایفه جلیله بنی اسد(س) ابتداً به «باغ میران» و سپس به «کلهرود».

- تاریخچه باغ میران و وجه تسمیه کلهرود در کتاب «کلهرود» نگارش سید کمال اخلاقی

- شرح حال موجز و حیرت انگیز حبیب بن مظاهر اسدی (س). (نقل از کتاب «امام حسین و ایران» نوشته‌ی کورت فرشیلر آلمانی ترجمه ذبیح الله منصوری)

2- مدخل شامل:

- شرح و تصویر فرمان شاه طهماسب ثانی (صفوی)سنه‌های 1040، 1065، 1080 و 1140 ه.ق.

- شرح و تصویر فرمان ناصر الدین شاه قاجار سنه 1295 ه.ق.

- مشروح استشهاد محلی و تقریظ های علماء و فضلاء و مطلعین بلاد بر متن استشهاد مزبور.

- اداره مکتب‌خانه ها در طول تاریخ باغ‌میران و کلهرود و افتتاح اولین دبستان به سال 1326 هـ.ش به نام «دبستان مسیح کلهرود».

3- خاتمه شامل:

- هدف نگارنده (حفظ شناسنامه ی مردم شریف باغ میران و کلهرود).

- سبک بنای بقعه متبرکه شاه زاده امام‌زاده سید محمد (ع) (اصغر بن امام زین العابدین علیه السلام) باغ‌میران و کوشش گذشتگان (مرحوم سید ابوتراب شریفی کلهرودی) در باب تحقیق پیرامون شجره نامه طیبه آن بزرگوار.

- تاریخ سنگ نوشته های مزارات باغ میران و کلهرود.

- حوادث تاریخی از جمله «فتنه افاغنه» که به نظر می‌رسد منشاء مهاجرت ثانویه سکنه باغ میران به کلهرود باشد.

-شرح زندگانی شاهزاده امام زاده سید محمد شریف سجادی (ع) به قلم استاد حسین عماد زاده اصفهانی.

- نقشه جغرافیایی و توپوگرافی باغ میران و کلهرود در دوره های قاجاریه، پهلوی، و جمهوری اسلامی ایران.

- زبان، دین، مذهب و فرهنگ عمومی مردم شریف «باغ میران و کلهرود».

- شجره نامه سادات عظام و مشاهیر باغ میران و کلهرود

- آثار طبیعی از جمله نقشه «غار چاه و ذمه» کلهرود.

- کتابت ها (عقد نامه ها و وصیت نامه ها، وقف نامه ها، شکوائیه ها و غیره).

- سایت اینترنتی کلهرود

- تشکر از بستگان و همشهریان عزیز در ارائه اسناد محلی و اعتذار نگارنده از کم وکاستی های احتمالی که به نظر گرامی خوانندگان و همشهریان عزیز می رسد. 

 

سه جز به شرح زیر از نظر خوانندگان گرامی می گذرد.

1- مقدمه شامل:

- نقل قول بزرگان و معمرین باغ میران و کلهرود بعد از سنه 61 ه.ق (شهادت امام حسین (ع) در کربلا معلی) راجع به مهاجرت طایفه جلیله بنی اسد(س) ابتداً به «باغ میران» و سپس به «کلهرود».

- تاریخچه باغ میران و وجه تسمیه کلهرود در کتاب «کلهرود» نگارش سید کمال اخلاقی

- شرح حال موجز و حیرت انگیز حبیب بن مظاهر اسدی (س). (نقل از کتاب «امام حسین و ایران» نوشته‌ی کورت فرشیلر آلمانی ترجمه ذبیح الله منصوری)

2- مدخل شامل:

- شرح و تصویر فرمان شاه طهماسب ثانی (صفوی)سنه‌های 1040، 1065، 1080 و 1140 ه.ق.

- شرح و تصویر فرمان ناصر الدین شاه قاجار سنه 1295 ه.ق.

- مشروح استشهاد محلی و تقریظ های علماء و فضلاء و مطلعین بلاد بر متن استشهاد مزبور.

- اداره مکتب‌خانه ها در طول تاریخ باغ‌میران و کلهرود و افتتاح اولین دبستان به سال 1326 هـ.ش به نام «دبستان مسیح کلهرود».

3- خاتمه شامل:

- هدف نگارنده (حفظ شناسنامه ی مردم شریف باغ میران و کلهرود).

- سبک بنای بقعه متبرکه شاه زاده امام‌زاده سید محمد (ع) (اصغر بن امام زین العابدین علیه السلام) باغ‌میران و کوشش گذشتگان (مرحوم سید ابوتراب شریفی کلهرودی) در باب تحقیق پیرامون شجره نامه طیبه آن بزرگوار.

- تاریخ سنگ نوشته های مزارات باغ میران و کلهرود.

- حوادث تاریخی از جمله «فتنه افاغنه» که به نظر می‌رسد منشاء مهاجرت ثانویه سکنه باغ میران به کلهرود باشد.

-شرح زندگانی شاهزاده امام زاده سید محمد شریف سجادی (ع) به قلم استاد حسین عماد زاده اصفهانی.

- نقشه جغرافیایی و توپوگرافی باغ میران و کلهرود در دوره های قاجاریه، پهلوی، و جمهوری اسلامی ایران.

- زبان، دین، مذهب و فرهنگ عمومی مردم شریف «باغ میران و کلهرود».

- شجره نامه سادات عظام و مشاهیر باغ میران و کلهرود

- آثار طبیعی از جمله نقشه «غار چاه و ذمه» کلهرود.

- کتابت ها (عقد نامه ها و وصیت نامه ها، وقف نامه ها، شکوائیه ها و غیره).

- سایت اینترنتی کلهرود

- تشکر از بستگان و همشهریان عزیز در ارائه اسناد محلی و اعتذار نگارنده از کم وکاستی های احتمالی که به نظر گرامی خوانندگان و همشهریان عزیز می رسد. 

اقل السادات: سید تقی شریفی کلهرودی

-    از سال 61 هـ.ق یعنی واقعه مولمه کربلا (حدود 1400 سال قبل) و بنا به اشاره امام سجاد علیه‌السلام ایجاد شده است و در طول قرون متمادی ابنیه تاریخی بسیار کهن از قبیل حمام، قلعه (رباط) و تالار و تنبی و بناهای چندین طبقه بسیار زیبا که از معماری بسیار جالب و قابل توجهی برخور دارند که متاسفانه بر اثر انقلابات زمان منجمله هجوم افاغنه به اصفهان پایتخت ایران که در 50 کیلومتری باغ‌میران واقع است در زمان شاه سلطان حسین صفوی و سرانجام غلبه نادر شاه افشار بنیانگذار سلسله افشاریه در ایران (جنگ مزبور در دشت مورچه‌خورت و باغ‌میران واقع شده است) لاجرم سکنه باغ‌میران به داخل کوهستان‌های شمال باغ‌میران کوچ کرده‌اند که این امر منتج به ایجاد کلهرود شده است و تا مدتها برگشت آرامش به منطقه ادامه کشت و زرع در باغ‌میران توسط مالکین اصلی (ساکنین کلهرود جدید الاحداث) با گماردن یک یا دو نفر دشت‌بان جهت نگهبانی و آبیاری اداره می‌شده است، لذا در بعضی نوشته‌جات در واقع امر، شهر 1400 ساله باغ‌میران به علت خالی شدن از سکنه مزرعه خوانده شده است (در این ارتباط به اسناد رسمی و غیر رسمی معاملاتی و همچنین شرح حال شاهزاده امام زاده سید محمد شریف سجادی نوشته حسین عمادزاده اصفهانی مراجعه شود).

-    کتاب فرهنگ جغرافیائی آبادی های کشور جمهوری اسلامی ایران، جلد 60 (کاشان)، تالیف اداره جغرافیائی ارتش جمهوری اسلامی ایران به سال 1366 صفحات 16 و 17 راجع به روستای «باغ‌میران»  مطالب ارزنده‌ای دارد.

-        کتاب کلهرود نوشته حاج سید کمال اخلاقی کلهرودی.

-    علاوه بر مطالب فوق‌الذکر زیارت نامه شاهزاده امام‌زاده سید محمد (اصغربن‌امام زین‌العابدین علیه‌السلام) به کوشش مرحوم سید حسین (سید صمد کلهرودی)

-    وقف نامه نیم تاق از 24تاق «باغ‌میران» مشهور به نیم تاق قنبر قاسم که اطلاعات بسیار مهمی را از جهت جغرافیایی و تعیین حد و حدود و اسامی دشتها و باغات در خود دارد. (تصویر وقف نامه مذکور در مجموعه موجود است)

سکنه «باغ‌میران» آنطور که از شواهد و قراین برمی‌آید در عصر خود به یمن وجود شاهزاده امام‌زاده سید محمد (اصغرابن امام زین العابدین علیهم السلام)که گنبد و بارگاه ملوکتی و مرقد مطهرش هم اکنون چون نگینی در پهنه «دشت باغ‌میران» سر بر آسمان می ساید به لحاظ قنوات حفر شده و دشت های حاصلخیز احداثی و ساخت قلعه با برج و باروی استوار و بناهای با معماری بسیار زیبا در داخل و بیرون قلعه (غالباً از خشت و گل) و تالار و تنبی و حمام که همگی از نشانه های مدنیت بوده و هست برخوردار بوده اند و هم اکنون نیز با داشتن جاده آسفالته و برق سراسری و آب لوله کشی و مدرسه و حمام از جمله حمام دوش که با انرژی خورشیدی کار می کند و همچنین دفتر مخابراتی و تعاونی روستایی و از همه مهمتر نزدیکی به شهر باستانی و صنعتی بزرگ اصفهان استعداد شهرک‌سازی و توسعه فعالیت‌های کشاورزی مکانیزه و دامداری به صورت سنتی و صنعتی و پرواربندی و مزارع شترمرغ و مرغ گوشتی و تخمگذار و دیگر فعالیتهای مربوطه به امور دام و کشت و زرع و احداث کارخانجات صنعتی و فرآوری محصولات کشاورزی و دامی و دیگر فعالیتهای اشتغالزائی را دارد.

 

در این اثنا به اسناد تاریخی مردم شریف «باغ‌میران» و «کلهرود» و اینکه نسبت نسب توده آنها به طایفه جلیله بنی اسد سلام الله علیهم و فقیه اهل بیت عصمت و طهارت آقا حبیب ابن مظاهر اسدی سلام الله علیه* می رسد برخوردم و لذا مصمم شدم که اولاً نسبت به شجره‌نامه و شرح زندگی امامزاده سید محمد در باغ‌میران از طریق بزرگان و اهل فضل در تهران اقدام نمایم و در این رابطه از استاد بزرگوار و فاضل ارجمند آقای حسین عماد زاده اصفهانی استمداد کردم و ایشان هم بر بنده منت نهادند و شرح زندگانی امامزاده سید محمد شریف سجادی را از کتب و متونی که در دست داشتند منجمله کتاب منتهی الامال و کتاب مشجرات آل رسول‌سلام‌الله علیهم اجمعین و کتاب چهارده معصوم تالیف خود ایشان به شرحی که در این مجموعه آمده است تهیه کردند ولی افسوس که مدت درازی به طول نیانجامید که مشارالیه هم به رحمت ایزدی پیوستند و حتی فرصت بازخوانی شرح مزبور دست نداد و لذا در جهت حفظ امانت عیناً مطالبی را که تحریر کرده بودند تایپ شد و هم اینک از نظر خوانندگان عزیز می گذرد.

ابنیه تاریخی باغ‌میران:

گرچه حوادث طبیعی و اجتماعی از جمله جنگ نادر شاه افشار با افاغنه آثار و ابنیه تاریخی موجود در روستای باغ‌میران را غالباً از بین برده است کمااینکه خود بنده بخاطر دارم که کنار مرغزار «باغ‌میران» سر در ساختمان خشتی عظیم و بلندی بود به نام تالار که حاکی از عظمت ساختمان اصلی می کرد و بنا به گفته سید علی اصغر شریفی (فرزند مرحوم شریعتمدار حاج سید حسین ابن مرحوم سید محمد کلهرودی)[1] به نقل از برادر خود سید مرتضی نقل کرده‌اند که بنای مزبور منزل دختر یزدگرد ساسانی بوده است.

-    یک دربند قلعه (رباط) باغ‌میران که خوشبختانه قسمتی از برج‌های شمال غربی و جنوب غربی آن هنوز پابرجا مانده است (تصویر مربوطه در مجموعه موجود است) یا درب باشکوه آهن کوب شده قلعه باغ‌میران که گفته می‌شود در غیاب سکنه باغ‌میران به روستای مورچه خورت حمل شده و هم اکنون به درب شمالی قلعه مزبور با آهن های تفته شده روی آن که با سنگ و گل در محل فعلی جا سازی شده است و آثار معماری بسیار جالب و شگفت انگیزی که در داخل و بیرون قلعه «باغ‌میران» بعضاً موجود است. (تصویر درب مزبور و قسمتی از بناها و معماری‌ها در مجموعه موجود است)

-    یک باب مسجد خشت پوش طاق ضربی و بارگاه ملکوتی شاهزاده امام زاده سید محمد (اصغربن امام زین‌العابدین علیه السلام) که گفته می‌شود قدمت بنای قبلی آن به زمان سلجوقیان می‌رسیده است و زیارتگاه اهالی باغ‌میران و کلهرود و روستاها و شهرهای همجوار بوده است و در سال 1367 هجری شمسی بنای قدیمی آن بکلی تخریب شده است. بنای جدید هم اکنون با یک گنبد بسیار زیبا و چهار رواق در دست تکمیل است. (عکس‌های از نمای سابق گنبد و بنای جدید در مجموعه موجود است



* - لازم بذکر است که در زمان رضا شاه پهلوی که برای شناسایی افراد و خانوارها و سربازگیری بحث صدور شناسنامه به میان آمد، مردم شریف باغ‌میران و کلهرود با استناد به حسب و نسب خود به موجب فرامین سلاطین سلف منتسب به طایفه جلیله بنی اسد و فقیه اهل بیت پیامبر اکرم (ص) آقا حبیب بن ابن مظاهر اسدی (س) بودند از اداره ثبت احوال شناسنامه به نام فامیل های: حبیبی، مظاهری، بنی اسدی و بنی اسدیان با پسوند باغ‌میرانی و یا کلهرودی گرفتند. البته به استثنای سادات که پیشوند کلمه سید داشتند نام فامیل های حسینی، شریفی، شریفی الحسینی ، اخلاقی و محسنی ‌پور را انتخاب کردند. در ضمن در این ارتباطات گفتنی است که 1- بعضی تغییر نام فامیل خود را در سالهای اخیر رسماً از اداره ثبت احوال درخواست کرده‌اند. 2- کسانی که از دیگر مناطق با علقه زوجیت و یا مهاجرت به روستاهای باغ‌میران و کلهرود وارد شده اند.

[1] - فرزندان سید محمد کلهرودی عبارتند از الف: پسران : حاج سید مهدی ، شریعتمدار حاج سید حسین ، سید حسن و سید محسن ب: دختران: حوریه بیگم همسر حاج احمد کلهرودی و عزه بیگم همسر آخوند

آخرین بروز رسانی (جمعه, 09 اسفند 1387 07:36)

  سید تقی شریفی کلهرودی

نویسنده : کلهرودی : ٢:٥۳ ‎ب.ظ ; ۱۳۸٩/۱٢/٢۱
Comments نظرات () لینک دائم